MP board class 9th Sanskrit Ardhvaarshik पेपर 2026 |9वी संस्कृत अर्धवार्षिक परीक्षा 2026

MP board class 9th Sanskrit Ardhvaarshik   पेपर 2026 |9वी संस्कृत अर्धवार्षिक परीक्षा 2026


9वी संस्कृत अर्धवार्षिक पेपर 2026:मध्य प्रदेश बोर्ड में कक्षा नवी की अर्धवार्षिक परीक्षाएं 21 नवंबर से शुरू हो रहे हैं ।इसके लिए माध्यमिक शिक्षा मंडल भोपाल के द्वारा पहले ही अर्धवार्षिक परीक्षा का टाइम टेबल जारी कर दिया गया था ।21 नवंबर 2026 को कक्षा नवी का संस्कृत विषय का अर्धवार्षिक पेपर होने वाला है ।कक्षा नवी का पहला पेपर शनिवार कोसुबह 10:00 बजे से 1:00 बजे के बीच में संस्कृत विषय का पेपर होगा ।


कक्षा नवी संस्कृत अर्धवार्षिक पेपर 2026 एमपी बोर्ड

एमपी बोर्ड के सभी छात्रों के लिए यहां पर 21 नवंबर 2026 को होने वाले संस्कृत विषय के लिए महत्वपूर्ण प्रश्न पत्र लेकर आ गए हैं 'मुझे प्रश्न पत्र आपके एग्जाम के लिए बहुत ज्यादा महत्वपूर्ण है ।यह प्रश्न पत्र अनुभवी टीचर्स के द्वारा बनाया गया है ।इसमें जितने भी प्रश्न दिए गए हैं वह आपके विगत वर्षों में कई बार पूछे गए हैं ।अगर आप भी कक्षा नवी संस्कृत अर्धवार्षिक पेपर 2026 में अच्छे अंक लाना चाहते हैं तो इस क्वेश्चन पेपर को अच्छी तरीके से याद करके जाएं ।



MP board ardhvaarshik pariksha overview class 9th Sanskrit half yearly 

MP Board Class 9th Half Yearly Exam 2026-27 Overview

जानकारी का प्रकारविवरण
बोर्ड / विभागलोक शिक्षण संचालनालय, मध्यप्रदेश
परीक्षा का नामअर्धवार्षिक परीक्षा 2026-27
संबंधित कक्षाकक्षा 10वीं (Class 10th)
शैक्षणिक सत्र2026-27
परीक्षा प्रारंभ21 नवंबर 2026
अंतिम परीक्षा तिथि30 नवंबर 2026
परीक्षा का समयप्रातः 10:00 बजे से दोपहर 1:00 बजे तक
उपलब्ध विषयहिंदी, अंग्रेज़ी, गणित, विज्ञान, सामाजिक विज्ञान एवं संस्कृत
सिलेबसअप्रैल से नवंबर तक पढ़ाए गए पाठ्यक्रम के अनुसार
आधिकारिक वेबसाइटmpbse.nic.in



MP Board half yearly exam 2026-27 कब होगी -

सेक्टर 17 2026 27 के लिए कक्षा नवी से लेकर कक्षा 12वीं तक की अर्धवार्षिक परीक्षा का आयोजन नवंबर महीने किया जा रहा है ।इसके लिए कक्षा नवी सिलेबस कक्षा 12वीं तक कर दो वार्षिक परीक्षा का टाइम टेबल भी जारी कर दिया गया है ।माध्यमिक शिक्षा मंडल के द्वारा एकेडमिक कैलेंडर में आधारित अप्रैल से नवंबर मंथ का सिलेबस अर्धवार्षिक परीक्षा में पूछा जाएगा ।

  • कक्षा 11 और कक्षा 12 की अद्वार्षिक परीक्षा 18 नवंबर से शुरू होगी ।
  • कक्षा 9और कक्षा 10 की अर्धवार्षिक परीक्षा 21 नवंबर से शुरू होंगे ।
  • परीक्षाओं का अंतिम दिन 30 नवंबर रहेगा'
  • अर्धवार्षिक परीक्षा का रिजल्ट 21 दिसंबर 2026 आएगा ।


Roll No. .........................

2411

कक्षा 9वीं अर्द्ध वार्षिक परीक्षा, 2026-27

[512] संस्कृत (SANSKRIT)


                 [Total No. of Questions: 23]                                           [Time: 03 Hours]

[Total No. of Printed Pages: 08]                                       [Maximum Marks: 75]


---


**निर्देशाः –**


1. सर्वे प्रश्नाः अनिवार्याः सन्ति।

2. प्रश्नानां सम्मुखे अङ्काः प्रदत्ताः।

3. सर्वेषां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषायां देयानि।

 4-Skteach द्वारा मॉडल पेपर बनाया गया है ।


---


**प्र.1 अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उचितं विकल्पं चित्वा लिखत – (6×1=6)**


(i) 'ईश्वरः सर्वत्र अस्ति' इत्यस्मिन् वाक्ये अव्यय पदम् अस्ति –

(क) ईश्वरः

(ख) सर्वत्र

(ग) अस्ति

(घ) एतेषु सर्वाः


ii) 'ग्राम' शब्दस्य पञ्चमी विभक्तेः रूपं अस्ति –

(क) ग्रामात्

(ख) ग्रामाय

(ग) ग्रामे

(घ) ग्रामस्य


(iii)'फलानि' इति पदे वचनम् अस्ति –

(क) एकवचनम्

(ख) द्विवचनम्

(ग) बहुवचनम्

(घ) कोऽपि न


(iv) 'शीघ्रं गृहं गच्छ' इत्यस्मिन् वाक्ये अव्यय लिखत –

(क) गच्छ

(ख) गृहं

(ग) शीघ्रं

(घ) कोऽपि न


(v) 'तत्' शब्दस्य तृतीया बहुवचनं रूपम् अस्ति –

(क) सः

(ख) ते

(ग) तेन

(घ) तैः


(vi) 'रामाय' अत्र विभक्तिः अस्ति –

(क) चतुर्थी

(ख) प्रथमा

(ग) द्वितीया

(घ) तृतीया


प्र.2 कोष्ठकात् प्रदत्तैः शब्दैः उचितं शब्दं चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत – (6×1=6)


(क) 'पठामि' इत्यस्मिन् पदे ........................पुरुषः अस्ति । (प्रथम / उत्तम)

(ख) 'स्वागतम्' इति शब्दे ........................उपसर्गः अस्ति । (सु / स्व)

(ग) 'गच्छति' क्रियापदे ........................धातुः अस्ति । (गम् / गच्छ)

(घ) 'नेष्यसि' इत्यस्मिन् पदे ........................अस्ति । (एकवचनं / बहुवचनं)

(ङ) 'प्रति भाति' इति पदे ........................उपसर्गः अस्ति । (प्रति / प्र)

(च) 'लिखतु' इत्यस्मिन् पदे ........................लकारः अस्ति । (लोट् / लट्)


प्र.3 शुद्धवाक्यानां समक्षम् 'आम्' अशुद्ध वाक्यानां समक्षम् 'न' इति लिखत – (6×1=6)


(क) सूर्य + उदयः = सूर्योदयः भवति।

(ख) त्रिलोकी पदे अव्ययीभावसमासः अस्ति।

(ग) 'यथाशक्तिः' पदे अव्ययीभावः समासः अस्ति।

(घ) एकैकः इत्यस्मिन् पदे यण्संधि अस्ति।

(ङ) माता च पिता च इत्यस्य समस्त पदं 'पितरौ' न अस्ति।

(च) 'भानूदयः' इत्यस्मिन् पदे दीर्घसंधिः अस्ति।



प्र.4 एक पदेन उत्तरं लिखत – (6×1=6)

(क) कः बाल्ये विद्यां न अधीतवान्?

(ख) 'दृष्ट्वा' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?

(ग) निर्धनायाः वृद्धायाः दुहिता कीदृशी आसीत्?

(घ) 'रोदितुम्' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?

(ङ) मल्लिकापूजार्थं सखीभिः सह कुत्र गच्छति स्म?

(च) 'बाला' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?



प्र.5 उचितं युग्मं मेलनं कुरुत – (6×1=6)


(अ)| (ब)

(i) पश्चात्| (क) पूर्वम्

(ii) भ्रमराणाम्| (ख) अनार्यः

(iii) पलायमानम्| (ग) श्वानम्

(iv) आर्यः| (घ) बालः

(v) खिन्नः| (ङ) अलीनाम्

(vi) आम्रम्| (च) रसालः


प्र.6 अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषायां लिखत – (2)


जटायुः केन वामबाहुं दंशति?

अथवा

सज्जनानां मैत्री कीदृशी भवति?


प्र.7 जन्तवः केन तुष्यन्ति? (2)

अथवा

स्वतुलां याचमानं जीर्णधनं श्रेष्ठी किम् अकथयत्?


प्र.8.सरोवराणां हानि कदा भवति? (2)


अथवा

अन्ते तपोदत्तः विद्याग्रहणाय कुत्र गतः?


प्र.9 वसन्ते किं भवति? (2)

अथवा

बालिका किं दृष्ट्वा आश्चर्यचकिता जाता?




प्र.10 वाच्यपरिवर्तनं कुरुत – (केऽपि द्वे) (2×1=2)

(क) छात्रः ग्रन्थं पठति। (कर्मवाच्ये)

(ख) गायकेन गीतं गीयते। (कर्तृवाच्ये)

(ग) रामः पाठं पठति। (कर्मवाच्ये)



प्र.11 माहेश्वरः सूत्राणि कति सन्ति? (2)

अथवा

निर्धनायाः वृद्धायाः दुहिता कीदृशी आसीत्?



प्र.12 प्रश्न–पत्रे समागतान् श्लोकान् विहाय स्व पाठ्यपुस्तकस्य एकं सुभाषितं लिखत। (2)


प्र.13 अधोलिखितानि कथनानि कः/का, कं/काम् प्रति कथयति – (केऽपि द्वे) (2×1=2)


(क) पूर्वं प्रातराशः क्रियताम्।

(ख) अहं तुभ्यं तण्डुलमूल्यं दास्यामि।

(ग) सूर्य्यातपे तण्डुलान् खगेभ्यो रक्ष।



प्र.14 रेखाङ्कितपदमाधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत – (केचित् द्वौ) (2×1=2)


(क) स्वर्णकाकं निवारयन्ती बालिका प्रार्थयत्।

(ख) ग्रामे निर्धना स्त्री अवसत्।

(ग) मोदकानि पूजानिमित्तानि रचितानि आसन्।




प्र.15 अधोलिखितम् अशुद्ध कारकवाक्यानां शुद्धिं करणीयाः – (केऽपि द्वे) (2×1=2)


(क) विद्यालयः अभितः आपणः अस्ति।

(ख) अहं मोदकं खादति।

(ग) श्री गुरुं नमः।


प्र.16 प्रदत्तवाक्यानि पाठ्याधारितं घटनाक्रमानुसारं लिखत – (4×1/2=2)

(क) तन्द्रालुः बालः एकाकी किमपि उद्यानं प्राविशत् ।

(ख) सः मधुकरः बालस्य आह्वानं तिरस्कृतवान् ।

(ग) भ्रान्तः कश्चन बालः पाठशालागमनवेलायां क्रीडितुम् अगच्छत् ।

(घ) विद्यालयं गत्वा भूयः क्रुद्धस्य उपाध्यायस्य मुखं द्रष्टुं नैव इच्छामि ।



प्र.17 प्रदत्तैः शब्दैः उचितं शब्दं चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत – (4×1/2=2)


(रक्षितः, गुणाः, जन्तवः, त्रिंशत)

(क) तत्र .................... सेटकमितं दुग्धम् अपेक्षते ।

(ख) गुणा गुणज्ञेषु .................... भवन्ति ।

(ग) प्रियवाक्यप्रदानेन सर्वे तुष्यन्ति .................... ।

(घ) धर्मो रक्षति .................... ।


प्र.18 अधोलिखितान् गद्यांशान् पठित्वा तदाधारितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत – (3×1=3)

पुरा कस्मिंश्चिद्ग्रामे एका निर्धना वृद्धा स्त्री न्यवसत् । तस्याः च एका दुहिता विनम्रा मनोहरा चासीत् । एकदा माता स्थाल्यां तण्डुलान् निक्षिप्य पुत्रीम् आदिशत् — “सूर्यातपे तण्डुलान् खगेभ्यो रक्ष ।” किञ्चित् कालादनन्तरम् एको विचित्रः काकः समुड्डीय तस्याः समीपम् अगच्छत् ।


प्रश्नाः –


(i) कः समुड्डीय तस्याः समीपम् अगच्छत्?

(ii) माता पुत्रीम् किम् आदिशत्?

(iii) ग्रामे का न्यवसत्?


अथवा


अथ सः पुष्पोद्यानं व्रजन्तं मधुकरं दृष्ट्वा तं क्रीडितुम् द्वित्रिवारम् आह्वयत्। तथापि, सः मधुकरः अस्य बालस्य आह्वानं तिरस्कृतवान्। ततो भूयो भूयः हठमाचरति बाले सः मधुकरः अगायत – "वयं हि मधुसंग्रहव्यग्रा" इति। तदा स बालः 'अलं भाषणेन अनेन मिथ्यागर्वितेन कीटेन' इति विचिन्त्य अन्यत्र दत्तदृष्टिः चञ्च्वा तृणशलाकादिकम् आददानम् एकं चटकम् अपश्यत्।


प्रश्नाः –


(i) के मधुसंग्रहव्यग्राः अभवन्?

(ii) बालकः कीदृशं चटकम् अपश्यत्?

(iii) बालकः कुत्र व्रजन्तं मधुकरम् अपश्यत्?



प्र.19 अधोलिखितम् पद्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत – (3×1=3)

पिबन्ति नद्यः स्वयमेव नाम्भः स्वयं न खादन्ति फलानि वृक्षाः।

नादन्ति सस्यं खलु वारिवाहाः परोपकाराय सतां विभूतयः।।


प्रश्नाः –

(i) वृक्षाः स्वयं कानि न खादन्ति?

(ii) नद्यः स्वयमेव किं न पिबन्ति?

(iii) परोपकाराय केषां विभूतयः?


अथवा

वृत्तं यत्नेन संरक्षेद् वित्तमेति च याति च।

अक्षीणो वित्ततः क्षीणो वृत्ततस्तु हतो हतः।।


प्रश्नाः –


(i) कस्मात् क्षीणः मानवः हतः?

(ii) किं यत्नेन संरक्षेद्?

(iii) वित्ततः क्षीणः कथम्?



प्र.20 अधोलिखितं नाट्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत – (3×1=3)


चन्दनः - (चिन्तयति) मासान्ते एव दुग्धस्य आवश्यकता भवति। यदि प्रतिदिनं दोहनं करोमि तर्हि दुग्धं सुरक्षितं न तिष्ठति। इदानीं किं करवाणि? भवतु नाम मासान्ते एव सम्पूर्णतया दुग्धदोहनं करोमि।


(एवम् क्रमेण सप्तदिनानि व्यतीतानि। सप्ताहान्ते मल्लिका प्रत्यागच्छति)

चन्दनः - मल्लिके! तव यात्रा तु सम्यक् सफला जाता? काशीविश्वनाथस्य कृपया प्रियं निवेदयामि।

मल्लिका - (साश्चर्यम्) एवम्। धर्मयात्रातिरिक्तं प्रियतरं किम्?


प्रश्नाः –

(i) एव क्रमेण कति दिनानि व्यतीतानि?

(ii) कदा दुग्धस्य आवश्यकता भवति?

(iii) कदा दुग्धं सुरक्षितं न तिष्ठति?

अथवा

तपोदत्तः - अह मस्मि तपोदत्तः। बाल्ये पितृचरणैः क्लेश्यमानोऽपि विद्यां नाऽधीतवानस्मि। तस्मात् सर्वैः कुटुम्बिभिः मित्रैः ज्ञाति-जनैश्च गर्हितोऽभवम्।

(ऊर्ध्व निःश्वस्य)

हा विधे! किम् इदं मया कृतम्? कीदृशी दुर्बुद्धिः आसीत् तदा। एतदपि न चिन्तितं यत्-


प्रश्नाः –

(i) सर्वैः कुटुम्बिभिः मित्रैः ज्ञाति-जनैश्च कथम् अभवम्?

(ii) अहं कः अस्मि?

(iii) कदा पितृचरणैः क्लेश्यमानोऽपि विद्यां नाऽधीतवानस्मि?


प्र.21 अधोलिखितम् अपठितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषायां लिखत – (4×1=4)


सर्वे जनाः संसारे सुखमिच्छन्ति। सुखं च धनेनैव प्राप्तुं शक्यते। अतः धनोपार्जनस्य आवश्यकता भवति। यस्य समीपे धनं भवति, सः सुखेन शेते। निर्धनं पुरुषं तु मित्राणि अपि त्यजन्ति। चौर्येण, कपटेन, उत्कोचग्रहेण च प्राप्तं धनं विनाशकरं भवति। कृषि कर्मणा, व्यापारेण, सेवया, परिश्रमेण च प्राप्तं धनं फलति। यद् धनं फलति ते नैव सुखं प्राप्यते। धनहीनोऽपि सुखी भवति। सुखं तु मनसा अनुभूयते। यत्र सन्तोषः तत्रैव वस्तुतः सुखम्।


प्रश्नाः –

(क) वस्तुतः कुत्र सुखम् वर्तते?

(ख) कथम् धनोपार्जनस्य आवश्यकता भवति?

(ग) कुत्र जनाः धनं इच्छन्ति?

(घ) काभ्यां प्राप्तं धनं विनाशकरं भवति?


---


प्र.22 स्वस्य प्राचार्यस्य शुल्कमुक्त्यर्थं प्रार्थना पत्रं लिखत। (4)

अथवा

स्वस्य प्राचार्यस्य कृते अवकाशार्थं एकं प्रार्थना पत्रं लिखत।

प्र.23 अधोलिखितेषु विषयेषु एकं विषयं चित्वा संस्कृतभाषायाम् निबन्धं लिखत – (4)

(क) संस्कृतभाषायाः महत्त्वम्

(ख) अनुशासनम्

(ग) सदाचारः

(घ) महाकविः कालिदासः कक्षा 9वीं अर्द्ध वार्षिक परीक्षा, 2026-27 - संस्कृत

Roll No. .........................
2411
903
[QR Code]
कक्षा 9वीं अर्द्ध वार्षिक परीक्षा, 2026-27
[512]
संस्कृत (SANSKRIT)
[Total No. of Questions: 23] [Time: 03 Hours]
[Total No. of Printed Pages: 10] [Maximum Marks: 75]
निर्देशाः –
1. सर्वे प्रश्नाः अनिवार्याः सन्ति।
2. प्रश्नानां सम्मुखे अङ्काः प्रदत्ताः।
3. सर्वेषां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषायां देयानि।
4. Skteach द्वारा मॉडल पेपर बनाया गया है ।
प्र.1 अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उचितं विकल्पं चित्वा लिखत –
(6×1=6)
(i) 'ईश्वरः सर्वत्र अस्ति' इत्यस्मिन् वाक्ये अव्यय पदम् अस्ति –
(क) ईश्वरः(ख) सर्वत्र
(ग) अस्ति(घ) एतेषु सर्वाः
(ii) 'ग्राम' शब्दस्य पञ्चमी विभक्तेः रूपं अस्ति –
(क) ग्रामात्(ख) ग्रामाय
(ग) ग्रामे(घ) ग्रामस्य
(iii) 'फलानि' इति पदे वचनम् अस्ति –
(क) एकवचनम्(ख) द्विवचनम्
(ग) बहुवचनम्(घ) कोऽपि न
(iv) 'शीघ्रं गृहं गच्छ' इत्यस्मिन् वाक्ये अव्यय लिखत –
(क) गच्छ(ख) गृहं
(ग) शीघ्रं(घ) कोऽपि न
(v) 'तत्' शब्दस्य तृतीया बहुवचनं रूपम् अस्ति –
(क) सः(ख) ते
(ग) तेन(घ) तैः
(vi) 'रामाय' अत्र विभक्तिः अस्ति –
(क) चतुर्थी(ख) प्रथमा
(ग) द्वितीया(घ) तृतीया
प्र.2 कोष्ठकात् प्रदत्तैः शब्दैः उचितं शब्दं चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत –
(6×1=6)
(क) 'पठामि' इत्यस्मिन् पदे ........................पुरुषः अस्ति । (प्रथम / उत्तम)
(ख) 'स्वागतम्' इति शब्दे ........................उपसर्गः अस्ति । (सु / स्व)
(ग) 'गच्छति' क्रियापदे ........................धातुः अस्ति । (गम् / गच्छ)
(घ) 'नेष्यसि' इत्यस्मिन् पदे ........................अस्ति । (एकवचनं / बहुवचनं)
(ङ) 'प्रति भाति' इति पदे ........................उपसर्गः अस्ति । (प्रति / प्र)
(च) 'लिखतु' इत्यस्मिन् पदे ........................लकारः अस्ति । (लोट् / लट्)
प्र.3 शुद्धवाक्यानां समक्षम् 'आम्' अशुद्ध वाक्यानां समक्षम् 'न' इति लिखत –
(6×1=6)
(क) सूर्य + उदयः = सूर्योदयः भवति।
(ख) त्रिलोकी पदे अव्ययीभावसमासः अस्ति।
(ग) 'यथाशक्तिः' पदे अव्ययीभावः समासः अस्ति।
(घ) एकैकः इत्यस्मिन् पदे यण्संधि अस्ति।
(ङ) माता च पिता च इत्यस्य समस्त पदं 'पितरौ' न अस्ति।
(च) 'भानूदयः' इत्यस्मिन् पदे दीर्घसंधिः अस्ति।
प्र.4 एक पदेन उत्तरं लिखत –
(6×1=6)
(क) कः बाल्ये विद्यां न अधीतवान्?
(ख) 'दृष्ट्वा' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?
(ग) निर्धनायाः वृद्धायाः दुहिता कीदृशी आसीत्?
(घ) 'रोदितुम्' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?
(ङ) मल्लिकापूजार्थं सखीभिः सह कुत्र गच्छति स्म?
(च) 'बाला' इत्यस्मिन् पदे कः प्रत्ययः अस्ति?
प्र.5 उचितं युग्मं मेलनं कुरुत –
(6×1=6)
(अ)(ब)
(i) पश्चात्(क) पूर्वम्
(ii) भ्रमराणाम्(ख) अनार्यः
(iii) पलायमानम्(ग) श्वानम्
(iv) आर्यः(घ) बालः
(v) खिन्नः(ङ) अलीनाम्
(vi) आम्रम्(च) रसालः
प्र.6 अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषायां लिखत –

जटायुः केन वामबाहुं दंशति?
(2)
अथवा
सज्जनानां मैत्री कीदृशी भवति?
प्र.7 जन्तवः केन तुष्यन्ति?
(2)
अथवा
स्वतुलां याचमानं जीर्णधनं श्रेष्ठी किम् अकथयत्?
प्र.8 सरोवराणां हानि कदा भवति?
(2)
अथवा
अन्ते तपोदत्तः विद्याग्रहणाय कुत्र गतः?
प्र.9 वसन्ते किं भवति?
(2)
अथवा
बालिका किं दृष्ट्वा आश्चर्यचकिता जाता?
प्र.10 वाच्यपरिवर्तनं कुरुत – (केऽपि द्वे)
(2×1=2)
(क) छात्रः ग्रन्थं पठति। (कर्मवाच्ये)
(ख) गायकेन गीतं गीयते। (कर्तृवाच्ये)
(ग) रामः पाठं पठति। (कर्मवाच्ये)
प्र.11 माहेश्वरः सूत्राणि कति सन्ति?
(2)
अथवा
निर्धनायाः वृद्धायाः दुहिता कीदृशी आसीत्?
प्र.12 प्रश्न–पत्रे समागतान् श्लोकान् विहाय स्व पाठ्यपुस्तकस्य एकं सुभाषितं लिखत।
(2)
प्र.13 अधोलिखितानि कथनानि कः/का, कं/काम् प्रति कथयति – (केऽपि द्वे)
(2×1=2)
(क) पूर्वं प्रातराशः क्रियताम्。
(ख) अहं तुभ्यं तण्डुलमूल्यं दास्यामि。
(ग) सूर्य्यातपे तण्डुलान् खगेभ्यो रक्ष।
प्र.14 रेखाङ्कितपदमाधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत – (केचित् द्वौ)
(2×1=2)
(क) स्वर्णकाकं निवारयन्ती बालिका प्रार्थयत्。
(ख) ग्रामे निर्धना स्त्री अवसत्。
(ग) मोदकानि पूजानिमित्तानि रचितानि आसन्।
प्र.15 अधोलिखितम् अशुद्ध कारकवाक्यानां शुद्धिं करणीयाः – (केऽपि द्वे)
(2×1=2)
(क) विद्यालयः अभितः आपणः अस्ति。
(ख) अहं मोदकं खादति。
(ग) श्री गुरुं नमः।
प्र.16 प्रदत्तवाक्यानि पाठ्याधारितं घटनाक्रमानुसारं लिखत –
(4×1/2=2)
(क) तन्द्रालुः बालः एकाकी किमपि उद्यानं प्राविशत् ।
(ख) सः मधुकरः बालस्य आह्वानं तिरस्कृतवान् ।
(ग) भ्रान्तः कश्चन बालः पाठशालागमनवेलायां क्रीडितुम् अगच्छत् ।
(घ) विद्यालयं गत्वा भूयः क्रुद्धस्य उपाध्यायस्य मुखं द्रष्टुं नैव इच्छामि ।
प्र.17 प्रदत्तैः शब्दैः उचितं शब्दं चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत –
(रक्षितः, गुणाः, जन्तवः, त्रिंशत)
(4×1/2=2)
(क) तत्र .................... सेटकमितं दुग्धम् अपेक्षते ।
(ख) गुणा गुणज्ञेषु .................... भवन्ति ।
(ग) प्रियवाक्यप्रदानेन सर्वे तुष्यन्ति .................... ।
(घ) धर्मो रक्षति .................... ।
प्र.18 अधोलिखितान् गद्यांशान् पठित्वा तदाधारितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत –

पुरा कस्मिंश्चिद्ग्रामे एका निर्धना वृद्धा स्त्री न्यवसत् । तस्याः च एका दुहिता विनम्रा मनोहरा चासीत् । एकदा माता स्थाल्यां तण्डुलान् निक्षिप्य पुत्रीम् आदिशत् — “सूर्यातपे तण्डुलान् खगेभ्यो रक्ष ।” किञ्चित् कालादनन्तरम् एको विचित्रः काकः समुड्डीय तस्याः समीपम् अगच्छत् ।
(3×1=3)
प्रश्नाः –
(i) कः समुड्डीय तस्याः समीपम् अगच्छत्?
(ii) माता पुत्रीम् किम् आदिशत्?
(iii) ग्रामे का न्यवसत्?
अथवा
अथ सः पुष्पोद्यानं व्रजन्तं मधुकरं दृष्ट्वा तं क्रीडितुम् द्वित्रिवारम् आह्वयत्। तथापि, सः मधुकरः अस्य बालस्य आह्वानं तिरस्कृतवान्। ततो भूयो भूयः हठमाचरति बाले सः मधुकरः अगायत – "वयं हि मधुसंग्रहव्यग्रा" इति। तदा स बालः 'अलं भाषणेन अनेन मिथ्यागर्वितेन कीटेन' इति विचिन्त्य अन्यत्र दत्तदृष्टिः चञ्च्वा तृणशलाकादिकम् आददानम् एकं चटकम् अपश्यत्।

प्रश्नाः –
(i) के मधुसंग्रहव्यग्राः अभवन्?
(ii) बालकः कीदृशं चटकम् अपश्यत्?
(iii) बालकः कुत्र व्रजन्तं मधुकरम् अपश्यत्?
प्र.19 अधोलिखितम् पद्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत –

पिबन्ति नद्यः स्वयमेव नाम्भः स्वयं न खादन्ति फलानि वृक्षाः।
नादन्ति सस्यं खलु वारिवाहाः परोपकाराय सतां विभूतयः।।
(3×1=3)
प्रश्नाः –
(i) वृक्षाः स्वयं कानि न खादन्ति?
(ii) नद्यः स्वयमेव किं न पिबन्ति?
(iii) परोपकाराय केषां विभूतयः?
अथवा
वृत्तं यत्नेन संरक्षेद् वित्तमेति च याति च।
अक्षीणो वित्ततः क्षीणो वृत्ततस्तु हतो हतः।।

प्रश्नाः –
(i) कस्मात् क्षीणः मानवः हतः?
(ii) किं यत्नेन संरक्षेद्?
(iii) वित्ततः क्षीणः कथम्?
प्र.20 अधोलिखितं नाट्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत –

चन्दनः - (चिन्तयति) मासान्ते एव दुग्धस्य आवश्यकता भवति। यदि प्रतिदिनं दोहनं करोमि तर्हि दुग्धं सुरक्षितं न तिष्ठति। इदानीं किं करवाणि? भवतु नाम मासान्ते एव सम्पूर्णतया दुग्धदोहनं करोमि।
(एवम् क्रमेण सप्तदिनानि व्यतीतानि। सप्ताहान्ते मल्लिका प्रत्यागच्छति)
चन्दनः - मल्लिके! तव यात्रा तु सम्यक् सफला जाता? काशीविश्वनाथस्य कृपया प्रियं निवेदयामि।
मल्लिका - (साश्चर्यम्) एवम्। धर्मयात्रातिरिक्तं प्रियतरं किम्?
(3×1=3)
प्रश्नाः – (i) एव क्रमेण कति दिनानि व्यतीतानि? (ii) कदा दुग्धस्य आवश्यकता भवति? (iii) कदा दुग्धं सुरक्षितं न तिष्ठति?
अथवा
तपोदत्तः - अह मस्मि तपोदत्तः। बाल्ये पितृचरणैः क्लेश्यमानोऽपि विद्यां नाऽधीतवानस्मि। तस्मात् सर्वैः कुटुम्बिभिः मित्रैः ज्ञाति-जनैश्च गर्हितोऽभवम्।
(ऊर्ध्व निःश्वस्य) हा विधे! किम् इदं मया कृतम्? कीदृशी दुर्बुद्धिः आसीत् तदा।
प्रश्नाः – (i) सर्वैः कुटुम्बिभिः मित्रैः ज्ञाति-जनैश्च कथम् अभवम्? (ii) अहं कः अस्मि? (iii) कदा पितृचरणैः क्लेश्यमानोऽपि विद्यां नाऽधीतवानस्मि?
प्र.21 अपठितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत (सर्वे जनाः संसारे सुखमिच्छन्ति...)
(4×1=4)
प्र.22 प्राचार्यस्य शुल्कमुक्त्यर्थं / अवकाशार्थं प्रार्थना पत्रं लिखत।
(4)
प्र.23 संस्कृतभाषायाः महत्त्वम् / अनुशासनम् / सदाचारः / महाकविः कालिदासः निबन्धः।
(4)



Class 9th Sanskrit Ardhvaarshik Syllabus 2026


MP BOARD CLASS 9TH

HALF YEARLY PAPER 2026

ALL SUBJECT QUESTION PAPER PDF

SKTEACH.COM

📚 सभी विषयों के प्रश्नपत्र डाउनलोड करें

SUBJECT SET 1 SET 2 VIRAL
हिंदी PDF PDF PDF
English PDF PDF PDF
संस्कृत PDF PDF PDF
गणित PDF PDF PDF
विज्ञान PDF PDF PDF
सामाजिक विज्ञान PDF PDF PDF

🔥 VIRAL PAPER 2026 🔥

Class 9th Half Yearly Special Question Papers

सभी विषयों के वायरल पेपर ऊपर दिए गए VIRAL बटन से डाउनलोड करें।


Post a Comment

आपकी राय जरूर बताएं

और नया पुराने

in feeds add

Hot post